Taşınmaz ticareti, Ticaret Bakanlığı'nın düzenlemesine tabi bir faaliyettir. Yetki belgesi olmayan kişi veya işletmenin bu faaliyeti yürütmesi mümkün değildir. Hizmet bedeli de aynı mevzuatla sınırlandırılmıştır.
Üst sınırlar
| İşlem | Hizmet Bedeli Üst Sınırı | Not |
|---|---|---|
| Satış | Satış bedelinin %4'ü (KDV hariç) | Kural olarak alıcı ve satıcı arasında paylaşılır |
| Kiralama | Bir aylık kira bedeli (KDV hariç) | Kural olarak kiraya veren ve kiracı arasında paylaşılır |
Hizmet bedeline KDV ayrıca eklenir. Yönetmelik eşit paylaşım esasını benimser; ancak taraflar yazılı olarak farklı bir paylaşım kararlaştırabilir — örneğin bedelin tamamını satıcının üstlenmesi mümkündür.
%4 bir zorunluluk değil, aşılamayacak üst sınırdır. Sözleşmede bundan düşük bir oran da kararlaştırılabilir. Önemli olan oranın ve kimin ödeyeceğinin baştan yazılı olmasıdır.
Komisyon ne zaman hak edilir?
Hizmet bedeli, kural olarak sözleşmenin kurulmasına aracılık edilmesiyle hak edilir. Yani alıcı ile satıcı, danışmanın aracılığıyla anlaşmaya varmışsa bedel doğar. Tapu devrinin fiilen gerçekleşmesi çoğu sözleşmede ödeme zamanını belirler.
Yer gösterme belgesi neden önemli?
Yer gösterme belgesi, hangi taşınmazın kime, hangi tarihte gösterildiğini kayıt altına alan belgedir. İki tarafı da korur:
- Danışmanı korur: Gösterilen mülkün arkadan dolanılarak doğrudan satın alınmasını önler.
- Alıcıyı korur: Hangi bedelin, hangi hizmet karşılığında ödeneceği baştan netleşir.
Hangi hizmetler bu bedelin karşılığıdır?
- Emsal analizine dayalı değerleme ve fiyat konumlandırma
- Profesyonel görsel üretimi ve ilan sunumu
- Portal, sosyal medya ve meslektaş ağında aktif pazarlama
- Alıcı ön eleme ve finansman uygunluğu kontrolü
- Tapu takyidat, iskân, imar ve aidat evrak kontrolü
- Pazarlık yönetimi ve sözleşme süreci
- Tapu randevusu, ödeme güvenliği ve devir organizasyonu
Komisyon tartışması genellikle oran tartışması değildir. Karşılığında bu listedeki işler yapılmıyorsa, oran ne olursa olsun pahalıdır.
Dikkat edilecekler
- Çalıştığınız işletmenin yetki belgesi olup olmadığını sorun.
- Hizmet bedelini ve paylaşımı yazılı sözleşmeye geçirin; sözlü mutabakat uyuşmazlıkta işinize yaramaz.
- Fatura talep edin; KDV dâhil toplam tutarı baştan netleştirin.
- Kiralamada bedelin bir aylık kira bedelini aşamayacağını unutmayın.
Sıkça Sorulan Sorular
Yönetmelik eşit paylaşım esasını benimser; uygulamada satışta hem alıcı hem satıcı kendi payını öder.
Taraflar yazılı olarak farklı bir paylaşım kararlaştırabilir; bedelin tamamının tek tarafça üstlenilmesi de mümkündür.
Aracılık hizmetinden yararlandıysanız ve yazılı hizmet sözleşmesi varsa evet. Hizmet bedeli, sözleşmenin kurulmasına aracılık edilmesiyle hak edilir.
Bu nedenle sözleşmeyi imzalamadan önce bedeli, paylaşımı ve ödeme zamanını netleştirin.
Üst sınır bir aylık kira bedelidir ve bedele KDV ayrıca eklenir.
Bu da bir tavan tutardır; taraflar daha düşük bir bedel kararlaştırabilir.
Oran mevzuattaki üst sınırı aşmamak kaydıyla serbestçe kararlaştırılabilir.
Ancak asıl bakılması gereken oran değil, karşılığında hangi hizmetlerin taahhüt edildiğidir; taahhütsüz düşük oran çoğu zaman daha pahalıya mal olur.
Doğru kararı birlikte verelim
Alım, satım, kiralama veya kat karşılığı sürecinizde 25 yıllık saha deneyimiyle yanınızdayım. Portföyünüzü değerlendirmek ya da bir mülkü incelemek için bana ulaşabilirsiniz.
Yasal bilgilendirme: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki veya finansal danışmanlık yerine geçmez. Mevzuat, oran ve tutarlar değişebilir; işlem öncesi güncel düzenlemeleri ve kendi durumunuza özgü koşulları bir uzmana teyit ettiriniz.
© Borsem Başkent Gayrimenkul · Caner Yalçınduran · baskentborsem.com






